Kinh nghiệm thực hiện tiêu chí 17 trong xây dựng nông thôn mới xã Mỹ Hòa

Ngày đăng bài: 16/05/2018 | Tác giả: Thành Tân

Môi trường và an toàn thực phẩm (TC 17) là một trong những tiêu chí khó thực hiện của các xã trong bộ tiêu chí xã nông thôn mới tỉnh Bến Tre giai đoạn 2016 - 2020. Bỡi lẽ, quy định của tiêu chí có nhiều chỉ tiêu thuộc về trách nhiệm của hộ gia đình thực hiện. Trong đó, chỉ tiêu từ 95% hộ dân trở lên có nhà tiêu, nhà tắm, bể chứa nước sinh hoạt hợp vệ sinh và đảm bảo 3 sạch (sạch nhà, sạch bếp, sạch ngõ) là tương đối khó so với đặc thù của vùng nông thôn Bến Tre. Tuy nhiên, khi ý Đảng hợp lòng dân, nhiều địa phương đã thực hiện đạt chỉ tiêu này với tỷ lệ cao và có nhiều cách làm hay, sáng tạo, trong đó nổi bật là xã nông thôn mới Mỹ Hòa, huyện Ba Tri.

Mỹ Hòa - xã thứ 23 của tỉnh được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới. (Ảnh: Thành Tân)

Xã Mỹ Hòa, có 1.872 hộ, với trên 6.450 nhân khẩu, phân bổ đều ở 5 ấp. Trong đó, trên 90% dân cư sống chủ yếu bằng nông nghiệp và tập trung ở các ấp vùng nông thôn của xã. Do đó, tập quán sử dụng cầu tiêu trên ao cá là một trong những khó khăn, thách thức của lãnh đạo xã trong thực hiện TC 17 để xây dựng thành công xã nông thôn mới.

Theo ông Hồ Văn Út - Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã, Trưởng Ban Quản lý các chương trình mục tiêu quốc gia xã Mỹ Hòa, khi có chủ trương của huyện chọn xã Mỹ Hòa đăng ký xây dựng xã đạt chuẩn nông thôn mới cuối năm 2016, toàn xã chỉ khoảng 65% hộ dân có hố xí hợp vệ sinh, trên 700 hộ chưa xây dựng, còn sử dụng cầu tiêu trên ao cá. Nhưng với quyết tâm của cả hệ thống chính trị, và nhiều giải pháp tuyên truyền, vận động, thuyết phục kết hợp với sự hỗ trợ, đến nay toàn xã có 1.856 hộ có hố xí hợp vệ sinh, chiếm trên 99,1%, chỉ còn 16 hộ đã cam kết nhưng chờ ngày xây dựng nhà mới xây dựng hố xí.

Bà Phạm Thị Rơi - ấp Mỹ Hòa, xã Mỹ Hòa cho biết, trước đây gia đình bà còn sử dụng cầu tiêu trên ao cá, mỗi lần đi vệ sinh phải vài chục mét, gian nan nhất là lúc trời mưa trơn, trợt, ban đêm, chưa kể đến chuyện ngại khi có người đi qua và vấn đề ô nhiễm môi trường, dịch bệnh. Từ khi có chủ trương vận động của xã, gia đình bà cố gắng xây dựng được nhà xí sạch sẽ, hợp vệ sinh (mặc dù nhà ở chưa được hoàn chỉnh), bà cảm thấy rất an tâm, nhất là khi lớn tuổi, về đêm chỉ cần bật công tắc đèn, bước vài bước là tới nhà vệ sinh.

Bà Phạm Thị Rơi - ấp Mỹ Hòa, xã Mỹ Hòa vui vẻ khi xây được hố xí hợp vệ sinh. (Ảnh: Thành Tân)

Nói về kinh nghiệm của xã trong thực hiện chỉ tiêu này, ông Hồ Văn Út chia sẽ, lãnh đạo xã xác định phương châm thực hiện là phải nêu gương, phải tạo được phong trào thì mới đạt hiệu quả. Từ đó, phương châm "Trong trước, ngoài sau", cán bộ, đảng viên phải thực hiện trước sau đó mới đi vận động quần chúng nhân dân được xã chỉ đạo thực hiện. Đồng thời, xã cũng chọn giải pháp "Dễ trước, khó sau", các đoàn vận động của xã, ấp đã tổ chức vận động các hộ dân tiêu biểu, có điều kiện, tích cực thực hiện trước, nhằm tạo phong trào lan tỏa trong cộng đồng dân cư.

Bên cạnh đó, xã Mỹ Hòa đã tranh thủ kết hợp có hiệu quả nhiều nguồn vốn (Dự án Cải thiện vệ sinh cộng đồng dựa vào kết quả đầu ra giai đoạn 2, vốn Sự nghiệp môi trường tỉnh, huyện, vốn vay Ngân hàng Chính sách xã hội) để hỗ trợ hộ nghèo, cận nghèo, gia đình chính sách khó khăn xây dựng hố xí hợp vệ sinh. Đặc biệt, xã còn vận động được nguồn tài trợ của mạnh thường quân để mua bệ xí hỗ trợ cho tất cả hộ dân có nhu cầu. Từ đó, phong trào đã lan rộng mạnh mẽ ở từng xóm dân cư.

"Một khi đã trở thành phong trào thật sự, thì cuộc vận động nào cũng sẽ có hiệu quả. Trong quá trình tuyên truyền vận động, chính quyền phải có sự tác động so sánh giữa các hộ lân cận, liền kề để tạo động lực thi đua. Đồng thời, địa phương cũng cần phải bơm truyền luồng cảm hứng (vận động hỗ trợ bệ xí, hỗ trợ vốn, tạo điều kiện tiếp cận vốn vay ưu đãi) để người dân hăng hái hưởng ứng thực hiện" - Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Mỹ Hòa chia sẽ.

Nói về những khó khăn trong quá trình vận động, ông Nguyễn Văn Đức - Trưởng ấp Xóm Mới, xã Mỹ Hòa cho biết, bên cạnh đa số hộ dân tích cực, cũng còn một số hộ cố tình kỳ kèo, đoàn đến vận động hứa nhưng không thực hiện với nhiều lý do khác nhau, hoặc tìm cách lẫn tránh không tiếp đoàn…, và cũng có mộ số trường hợp đối phó, tái sử dụng cầu tiêu trên ao cá.

Đối với những trường họp này, xã Mỹ Hòa đã chỉ đạo phải kiên trì phương châm "Mưa dầm, thấu sâu" và "Đi từng ngõ, gõ từng nhà" để vận động, thuyết phục. Đồng thời theo ông Nguyễn Văn Đức, làm công tác tuyên truyền phải hiểu rõ hoàn cảnh của từng hộ gia đình, phải nắm bắt tâm tư, tình cảm, nguyện vọng của họ để đánh đòn tâm lý, cùng với tạo mối quan hệ gần gũi để tâm sự, thuyết phục, kể cả những người lớn tuổi, khó tính. Đặc biệt, cán bộ vận động phải được thay đổi thường xuyên để tạo cái mới, tránh tâm lý ác cảm, nhàm chán.

Bên cạnh đó, xã Mỹ Hòa cũng chủ trương kết hợp vận động xây dựng hố xí hợp vệ sinh với xóa triệt để cầu tiêu trên ao cá. Lực lượng xã, ấp thường xuyên tổ chức nhiều đoàn đến trực tiếp vận động và tháo dỡ toàn bộ cầu tiêu ao cá trên địa bàn. "Kinh nghiệm là phải tháo dỡ toàn bộ, phần che chắn thì đốt, phần sườn, trụ thì trả lại cho hộ dân, nhằm tránh trường hợp đối phó với đoàn kiểm tra, tái sử dụng cầu" - ông Đức chia sẽ.

"Trong ấp có hộ bà Nguyễn Thị Thuận, thuộc diện hộ nghèo, tưởng sẽ không thể xây được hố xí hợp vệ sinh, sau nhà chỉ có khoảng 4m2 ao cầu cá, nhưng khi địa phương đến vận động, gia đình bà đã mua 4 ống hồ về lấp ao cá để xây dựng (thay vì 3 ống như các hộ khác). Hay một lần đoàn đang tổ chức tháo dỡ các cầu tiêu ao cá tập thể, có một phụ nữ đến xin "đi" xong rồi tháo, đoàn cương quyết không cho, bà ta chạy đến điểm gần đó, cũng gặp đoàn khác đang tháo dỡ, thế là tự ái về xây hố xí hợp vệ sinh" - ông Nguyễn Văn Đức vui vẻ kể những kỷ niệm trong quá trình vận động.

Đường nông thôn mới xã Mỹ Hòa. (Ảnh: Thành Tân)

"Đạt được đã khó, giữ vững và nâng chất càng khó hơn, do đó, lãnh đạo xã xác định phải xem công tác vận động xóa cầu tiêu trên ao cá, xây dựng hố xí hợp vệ sinh, thực hiện TC 17 nói riêng và việc giữ vững, nâng chất xã nông thôn mới nói chung như trồng một cây kiểng, phải thường xuyên cắt tỉa, tạo dáng thì cây mới đẹp; hay như ngôi nhà của mình, phải thường xuyên vệ sinh, dọn dẹp thì nhà mới sạch sẽ, thoáng mát. Do đó, Ban quản lý xã sẽ tiếp tục kiểm tra, xử lý thường xuyên để nâng chất tiêu chí này sau khi đã được công nhận" - ông Hồ Văn Út cho biết thêm.

Về Mỹ Hòa hôm nay, đi trên những con đường thênh thang, được trãi bê tông, nhựa phẳng lì, cảnh quang cây xanh thông thoáng, len lỏi đến từng thôn, xóm, xa xa có những hồ nước trong xanh, mát lành, ít ai nghĩ rằng trước đây bên những con đường đất nhỏ hẹp này là bao nhiêu hồ cá với "nhà hàng nổi" mọc san sát nhau giữa thanh thiên bạch nhật. Chủ trương xây dựng nông thôn mới đã thay đổi hoàn toàn bộ mặt nông thôn và chất lượng cuộc sống của cư dân ở một xã vùng nông thôn xa xôi của tỉnh Bến Tre, vốn phải chịu thiệt hại nặng nề do sự tàn phá của 2 cuộc chiến tranh chống thực dân, đế quốc xâm lược. Đây thật sự là ý Đảng hợp lòng dân.