Châu Thành phát triển kinh tế tập thể gắn với cơ cấu lại ngành nông nghiệp

Ngày đăng bài: 19/09/2019 | Tác giả: Trúc Lan

Theo Bộ tiêu chí xã nông thôn mới tỉnh Bến Tre giai đoạn 2016 - 2020, đối với tiêu chí 13 (Tổ chức sản xuất) bao gồm 02 chỉ tiêu: Xã có hợp tác xã hoạt động theo đúng quy định của Luật Hợp tác xã năm 2012 và xã có mô hình liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ nông sản chủ lực đảm bảo bền vững. Để đảm bảo thực hiện đạt tiêu chí này trong xây dựng xã nông thôn mới, địa phương cần phải tập trung phát triển kinh tế tập thể (mà trọng tâm là hợp tác xã) và thực hiện cơ cấu lại sản xuất ngành nông nghiệp, tăng cường liên kết trong sản xuất nông nghiệp để nâng cao chuỗi giá trị. Vì vậy, xây dựng và phát triển kinh tế tập thể nhằm góp phần thực hiện thành công Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng nông thôn mới gắn với thực hiện Đề án Tái cơ cấu ngành nông nghiệp được huyện Châu Thành xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm.

Kinh tế tập thể nói chung và hợp tác xã nói riêng có vai trò hết sức quan trọng để nâng cao thu nhập cho người dân nông thôn. Đây vừa là công cụ hỗ trợ nâng cao thu nhập cho người dân vừa góp phần tạo điều kiện phát huy nội lực rất hiệu quả trong sự nghiệp xây dựng nông thôn mới. Có thể nói, hợp tác xã, tổ hợp tác phát triển đúng hướng sẽ là một yếu tố và động lực quan trọng góp phần tạo nền tảng để thúc đẩy xây dựng thành công xã nông thôn mới. Do đó, huyện Châu Thành đã có nhiều cố gắng trong việc điều hành sản xuất, kinh doanh, tìm kiếm thị trường đầu ra, tiêu thụ sản phẩm cho các thành viên và nông dân, ngày càng khẳng định được vị thế trên thị trường.

Châu Thành tập trung phát triển kinh tế tập thể gắn với cơ cấu lại sản xuất nông nghiệp. (Ảnh: Trúc Lan)

Thực hiện tiêu chí số 13 về tổ chức sản xuất trong bộ tiêu chí quốc gia về xây dựng nông thôn mới, huyện Châu Thành xem đây là một trong những tiêu chí cốt lõi, nền tảng và là nhiệm vụ hết sức quan trọng góp phần nâng cao thu nhập, đời sống của người dân, cải thiện bộ mặt nông thôn tại địa phương. Thông qua từng giai đoạn đổi mới về hình thức tổ chức sản xuất, từ kinh tế hộ gia đình là nòng cốt, đã và đang phát triển thành kinh tế tập thể như tổ hợp tác, hợp tác xã, diện mạo nông thôn trên địa bàn huyện Châu Thành ngày càng khởi sắc, phát triển toàn diện, đáp ứng nhiều chỉ tiêu, kế hoạch trong thời gian qua.

Tham gia vào các tổ hợp tác, hợp tác xã ở địa phương sẽ giúp các hộ thành viên: giảm chi phí và nâng cao chất lượng đầu vào, tiêu thụ sản phẩm ổn định với giá cao hơn. Vì vậy vừa làm cho sản phẩm nông sản có tính cạnh tranh cao hơn, vừa nâng cao thu nhập cho hộ thành viên, đồng thời kích thích tính sáng tạo, tinh thần tự chủ, tự chịu trách nhiệm của các hộ. Ngoài ra, đây còn là cầu nối giữa các thành viên để tiếp cận với các chủ trương, đường lối, chính sách phát triển nông nghiệp của Đảng và Nhà nước; đồng thời là nơi tổ chức, giúp đỡ, tư vấn, hướng dẫn và cung cấp các dịch vụ hỗ trợ sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, giúp từng thành viên yên tâm sản xuất, nâng cao thu nhập và từng bước cải thiện đời sống vật chất, tinh thần của hộ gia đình.

Chúng tôi có dịp đến cơ sở sản xuất nem chay của chị Lê Thị Mỹ Dung - thành viên tổ hợp tác nem chay xã Phú Đức, huyện Châu Thành. Với 11 năm theo nghề sản xuất nem chay từ nguyên liệu: vỏ bưởi, đu đủ, khế,... đến nay, trung bình 1 tháng, cơ sở của chị sản xuất từ 12.000 - 18.000 đòn nem, mang về lợi nhuận từ 5 - 6 triệu đồng/tháng và góp phần giải quyết lao động nhàn rỗi tại địa phường khoảng 5 lao động thường xuyên với thu nhập 150.000 đồng/ngày. Chị Dung cho biết: Từ khi tham gia vào tổ hợp tác nem chay, tôi thấy lợi ích tổ viên tăng lên, với sự quan tâm của các ngành chức năng, tôi thấy sản lượng có tăng. Trước đó, tôi làm riêng lẻ, mỗi ngày tôi làm chỉ từ 300 đòn nem nhưng khi vào tổ hợp tác, tôi làm từ 500 - 600 đòn nem/ngày". 

Đến nay, toàn huyện Châu Thành có 11 hợp tác xã (HTX), với gần 950 thành viên, và 81 tổ hợp tác (THT) hoạt động theo Nghị định 151 của Chính phủ. Từ những bước đổi mới trong công tác tổ chức sản xuất theo Bộ tiêu chí xã nông thôn mới từ tổ hợp tác lên hợp tác xã, phát triển sản xuất theo liên kết chuỗi giá trị. Đến nay, toàn huyện có 10 xã tự đánh giá đạt tiêu chí số 13 về tổ chức sản xuất, chiếm tỷ lệ 47,6 %, trong đó có 03 xã có văn bản công nhận của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

Nhìn chung trong 81 THT có 13 THT hoạt động tốt, 45 THT hoạt động khá và 23 THT hoạt động trung bình. Các HTX được thành lập dựa trên cơ sở tự nguyện và từ thành phần nồng cốt của các THT phát triển mạnh trên địa bàn xã nên sau khi thành lập hoạt động của HTX đã đáp ứng được mục tiêu cơ bản là giúp đỡ nhau trong sản xuất và đời sống cũng như trao đổi kinh nghiệm sản xuất về giống, kỹ thuật, áp dụng công nghệ tiến bộ vào trồng trọt.

Kinh tế tập thể phát triển đã góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, cùng với một số chính sách đã góp phần đáng kể vào công tác giảm nghèo, thay đổi bộ mặt nông thôn trên địa bàn huyện. Tuy nhiên thời gian qua, công tác tuyên truyền, vận động người dân tham gia vào hợp tác xã vẫn còn khó khăn, tâm lý của người dân vẫn còn e ngại về khái niệm hợp tác xã, chưa hiểu rõ lợi ích và sự khác biệt của hợp tác xã theo Luật năm 2012 và hợp tác xã kiểu cũ, chưa thay đổi tư duy sản xuất nhỏ lẻ, manh mún sang sản xuất hàng hóa, tập trung. Mặc khác, các mối liên kết giữa doanh nghiệp với nông dân, giữa nông dân với nông dân vẫn khá lỏng lẻo, chưa gắn kết được lợi ích và trách nhiệm của các bên.

Ông Nguyễn Hữu Thiết - Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Châu Thành cho biết: "Để thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế tập thể gắn với cơ cấu lại sản xuất ngành nông nghiệp, đồng thời tăng cường liên kết trong sản xuất để nâng cao chuỗi giá trị, huyện Châu Thành sẽ tăng cường đầu tư của Nhà nước và xã hội về cơ sở hạ tầng thiết yếu như: giao thông, thủy lợi… ứng dụng nhanh các thành tựu khoa học, công nghệ tiên tiến cho kinh tế tập thể, trong đó HTX nông nghiệp là nòng cốt. Đồng thời, tạo điều kiện cho kinh tế hộ phát triển có hiệu quả trên các lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ, góp phần hình thành chuỗi giá trị từ sản xuất đến chế biến, tiêu thụ".